Bạn bắt đầu một thuốc điều trị bệnh khác, sau đó mặt, ngực hoặc lưng nổi nhiều nốt giống mụn. Thuốc có thể là một yếu tố cần xem xét, nhưng thứ tự xuất hiện chưa chứng minh thuốc là nguyên nhân. Bác sĩ cần đối chiếu thời điểm, tổn thương trên da, bệnh đang điều trị và các sản phẩm dùng kèm.
Thuốc có thể gây mụn hay chỉ làm mụn có sẵn nặng hơn?
Cả hai khả năng đều có thể xảy ra. Một số thuốc làm mụn trứng cá dễ bùng phát hơn; một số gây tổn thương dạng mụn, còn gọi là phát ban dạng trứng cá. Các nhóm có thể liên quan gồm corticoid toàn thân, testosterone hoặc steroid đồng hóa, lithium, một số thuốc chống động kinh và thuốc điều trị ung thư. Vitamin B6, B12 cũng có thể liên quan trong một số trường hợp.
Danh sách này không có nghĩa ai dùng các thuốc trên cũng nổi mụn. Không tự kết luận mọi thuốc nội tiết, vitamin hay thuốc điều trị bệnh nền đều gây mụn; cũng không tự thay đơn vì lo lắng.
Những đặc điểm nào nên ghi lại?
- Nốt xuất hiện sau khi bắt đầu thuốc, đổi thuốc hoặc thay liều.
- Nhiều nốt đỏ hoặc đầu mủ xuất hiện gần nhau về thời điểm, khá giống nhau về hình dạng.
- Tổn thương ở mặt, vai, ngực, lưng hoặc cánh tay; có thể ít thấy nhân đầu đen, đầu trắng.
- Mụn cũ tăng lên rõ sau một thay đổi trong điều trị.
Phản ứng có thể xuất hiện trong thời gian ngắn hoặc sau khi dùng thuốc lâu hơn, tùy loại thuốc. Không có một mốc cố định để tự loại trừ nguyên nhân. Mụn trứng cá, viêm nang lông và phản ứng với thuốc có thể có biểu hiện gần nhau.
Corticoid kê đơn và kem không rõ thành phần cần được đánh giá thế nào?
Corticoid uống có thể làm mụn có sẵn nặng hơn hoặc liên quan đến nốt dạng mụn, kể cả viêm nang lông do nấm men. Nốt ngứa, khá đồng đều ở ngực và lưng cần được bác sĩ phân biệt. Đây không giống mọi trường hợp đỏ da sau bôi corticoid kéo dài trên mặt.
Với kem không rõ thành phần, cần mang sản phẩm hoặc ảnh nhãn khi khám. Không thể khẳng định kem chứa corticoid chỉ vì da trắng nhanh hoặc nổi nốt sau khi ngừng. Cần kể rõ cách dùng và thời gian dùng để được hướng dẫn phù hợp.
Có nên ngừng thuốc ngay khi nổi mụn?
Không tự ngừng hoặc giảm liều thuốc kê đơn chỉ vì xuất hiện nốt giống mụn. Liên hệ bác sĩ đang điều trị bệnh nền và báo tình trạng da. Đặc biệt, ngừng corticoid toàn thân đột ngột sau khi dùng kéo dài hoặc liều cao có thể nguy hiểm. Việc tiếp tục, đổi thuốc hay giảm liều cần có hướng dẫn.
Không tự uống lại thuốc để “thử xem có nổi mụn nữa không”. Nếu phản ứng nặng, cần được đánh giá khẩn cấp thay vì thử điều chỉnh tại nhà. Với sản phẩm bổ sung không kê đơn, hãy thông báo đầy đủ tên, thành phần và lượng đang dùng khi tìm tư vấn.
Cần chuẩn bị gì khi đi khám?
- Danh sách thuốc uống, tiêm, bôi và sản phẩm bổ sung; mang đơn hoặc ảnh bao bì.
- Ngày bắt đầu, những lần thay liều và thời điểm nốt đầu tiên xuất hiện.
- Ảnh diễn biến, mức độ ngứa hoặc đau và các vùng da bị ảnh hưởng.
- Bệnh đang điều trị, tiền sử mụn và các sản phẩm chăm sóc dùng gần đây.
Hãy hỏi liệu tình trạng da có liên quan đến thuốc không, có cần phối hợp với bác sĩ điều trị bệnh nền và theo dõi thay đổi nào. Hướng xử lý phụ thuộc nguyên nhân; không mặc định cứ nổi nốt là cần lấy nhân mụn hay thêm một dịch vụ.
Khi nào cần được đánh giá sớm?
Nên kiểm tra khi nốt xuất hiện nhiều, lan rộng, đau, ngứa rõ hoặc gây khó tiếp tục điều trị bệnh nền. Nếu phát ban kèm phồng rộp, bong da, tổn thương ở miệng hoặc sốt, cần được đánh giá y tế ngay. Khó thở, sưng môi, lưỡi hoặc họng cần trợ giúp cấp cứu; không chờ lịch khám mụn thông thường.
Đọc tiếp và đặt lịch
- Nốt li ti: mụn ẩn, viêm nang lông hay kích ứng?
- Da nặng hơn sau khi bắt đầu trị mụn
- Tìm bài theo nhu cầu trong Cẩm nang trị mụn
Để đăng ký khám tại Hệ thống Phòng Khám Da Liễu Hà Nội, hãy báo tình trạng da và thuốc đang dùng để chuẩn bị buổi khám. Nhân viên hỗ trợ xác nhận cơ sở và thời gian phù hợp.
YÊU CẦU GỌI LẠI
ZALO CHAT
0949.47.0055