Điều trị erythrasma và rỗ da lòng bàn chân: thuốc và kiểm soát ẩm có vai trò gì?

Erythrasma ở nếp gấp và rỗ da lòng bàn chân đều liên quan vi khuẩn, nhưng tổn thương và hoàn cảnh xuất hiện khác nhau. Điều trị cần xác định đúng bệnh, lựa chọn thuốc phù hợp và giảm các yếu tố ẩm, bí, ma sát. Chỉ dùng kháng nấm theo thói quen có thể không giải quyết được nguyên nhân.

Với erythrasma ở nếp gấp

Bác sĩ đánh giá mảng hồng nâu, vảy, phạm vi và bệnh đi kèm. Đèn Wood hoặc soi nấm có thể được cân nhắc nếu cần phân biệt. Erythrasma đôi khi cùng tồn tại với nấm hoặc viêm da nên không phải một thuốc có thể xử lý mọi biểu hiện.

Điều trị thường dựa vào thuốc tại chỗ; trường hợp rộng hoặc dai dẳng có thể cần thuốc toàn thân. Loại thuốc và thời gian dùng phải phù hợp vùng da, mức độ và tiền sử điều trị. Không tự bôi kem phối hợp corticoid kéo dài ở bẹn hoặc nách.

Với rỗ da lòng bàn chân

Mục tiêu là kiểm soát vi khuẩn gây các hố nông ở lớp sừng và điều kiện giúp chúng phát triển. Thuốc kháng khuẩn tại chỗ hoặc biện pháp khác được lựa chọn theo tổn thương. Kháng sinh uống không phải mặc định cho mọi người có mùi chân.

Nếu có nấm chân, dày sừng hoặc tăng tiết mồ hôi đi kèm, những yếu tố này cũng cần được đánh giá. Vết loét sâu, đặc biệt ở người đái tháo đường, không nên tự coi là rỗ da đơn thuần rồi chỉ dùng thuốc bôi.

Kiểm soát ẩm một cách thực tế

Với nếp gấp, chọn quần áo thoáng, thay đồ khi ẩm và giảm cọ sát. Sau vệ sinh, thấm khô nhẹ nhàng thay vì chà mạnh. Không dùng chất tẩy hoặc chất gây bỏng để làm hết màu da.

Với bàn chân, thay tất khi ẩm, để giày và lót giày khô, luân phiên giày nếu điều kiện cho phép. Tăng tiết mồ hôi nhiều có thể cần kế hoạch riêng. Sản phẩm giảm tiết mồ hôi phải dùng phù hợp, nhất là khi da nứt hoặc kích ứng.

Theo dõi đáp ứng và tái phát

Theo dõi mùi, độ ẩm, hố nhỏ, vảy và cảm giác khó chịu; màu nâu sau viêm có thể giảm chậm hơn. Không tự kéo dài kháng sinh chỉ vì màu da chưa đều. Nếu tổn thương không cải thiện theo kế hoạch, cần xem lại chẩn đoán, cách dùng thuốc và yếu tố duy trì.

Đau tăng, mủ, đỏ lan hoặc sốt cần khám sớm. Những dấu hiệu này đòi hỏi đánh giá rộng hơn một nhiễm khuẩn nông thông thường.

Đọc thêm theo vấn đề bạn quan tâm

• Hồng ban do vi khuẩn ở nếp gấp — erythrasma: vì sao dễ nhầm với nấm?
• Rỗ da lòng bàn chân do vi khuẩn: nguyên nhân của các hố nhỏ và mùi khó chịu
• Mảng đỏ nâu ở bẹn, nách: nhiễm khuẩn, nấm hay viêm da?
• Đèn Wood có giúp phân biệt erythrasma với nấm và viêm da không?