Pemphigus thông thường: bệnh gây bọng nước và trợt da, niêm mạc

Loét miệng kéo dài, ăn uống đau và xuất hiện thêm những vùng da trợt rỉ dịch là tình trạng cần được khám kỹ. Một nguyên nhân có thể gặp là pemphigus thông thường, còn gọi là pemphigus vulgaris. Bọng nước của bệnh rất dễ vỡ nên khi đến khám, nhiều người chỉ còn thấy vết trợt mà không nhận ra trước đó da từng phồng nước.

Pemphigus thông thường là bệnh gì?

Đây là bệnh bọng nước tự miễn. Các tự kháng thể tác động vào những protein giúp tế bào ở lớp ngoài của da gắn với nhau, làm liên kết giữa các tế bào suy yếu. Dịch tích tụ tạo bọng nước; khi lớp mái mỏng bị vỡ, bề mặt da hoặc niêm mạc trở thành vùng trợt đau.

Bệnh không phải do vệ sinh kém và không lây qua tiếp xúc thông thường. Pemphigus cũng khác pemphigoid: hai nhóm bệnh có vị trí tổn thương trong da, xét nghiệm và cách quản lý khác nhau.

Biểu hiện ở miệng có thể xuất hiện trước

Người bệnh có thể đau khi nhai, nuốt hoặc chải răng; niêm mạc má, lợi, vòm miệng hoặc những vị trí khác bị trợt kéo dài. Các vết này dễ bị nhầm với nhiệt miệng, nhất là lúc tổn thương da chưa xuất hiện.

Không phải mọi loét miệng đều do pemphigus. Tuy nhiên, nếu vết loét chậm lành, xuất hiện liên tiếp, lợi bong trợt hoặc ăn uống ngày càng khó, anh/chị nên được đánh giá nguyên nhân thay vì tiếp tục đổi thuốc bôi theo kinh nghiệm.

Tổn thương da thường như thế nào?

Bọng nước mềm, thành mỏng, dễ vỡ khi cọ xát. Da có thể trợt thành từng vùng, rỉ dịch hoặc đóng vảy tiết. Đau, bỏng rát thường ảnh hưởng sinh hoạt rõ hơn hình ảnh bọng nước. Một số trường hợp có tổn thương tại các niêm mạc khác như mũi, mắt hoặc sinh dục.

Không tự chà xát để xem da có bong hay không. Những phép thử như vậy có thể làm rộng vùng tổn thương và không thay thế được chẩn đoán chuyên khoa.

Cần xét nghiệm gì để xác định?

Bác sĩ xem diễn biến bệnh, khám da và niêm mạc, đồng thời rà soát thuốc đang dùng. Khi nghi ngờ bệnh bọng nước tự miễn, sinh thiết làm mô bệnh học và miễn dịch huỳnh quang trực tiếp có thể được chỉ định. Xét nghiệm kháng thể trong máu hỗ trợ xác định bệnh hoặc theo dõi ở một số trường hợp.

Mẫu cần được lấy tại vị trí phù hợp; vết trợt đã mất hết lớp da bên trên không phải lúc nào cũng là nơi cho kết quả hữu ích nhất. Nếu cần, bác sĩ sẽ hướng dẫn anh/chị đến cơ sở có khả năng thực hiện xét nghiệm chuyên sâu.

Điều trị hướng đến điều gì?

Mục tiêu là giảm bọng nước mới, làm lành vùng trợt, phục hồi ăn uống và hạn chế biến chứng. Thuốc điều chỉnh hoạt động miễn dịch được lựa chọn theo mức độ bệnh; chăm sóc vết thương và dinh dưỡng là phần đi kèm. Khi đã kiểm soát, bác sĩ tiếp tục điều chỉnh thuốc và theo dõi để giảm nguy cơ tái phát, tác dụng phụ.

Pemphigus có thể được kiểm soát bằng điều trị phù hợp, nhưng thời gian đáp ứng không giống nhau. Anh/chị không nên tự tăng, giảm hoặc ngừng corticoid và các thuốc đang được kê.

Dấu hiệu cần đi viện ngay

Trợt da rộng, đau nhiều, sốt, mệt lả, tiểu ít hoặc không ăn uống được cần được đánh giá ngay tại bệnh viện. Mắt đỏ đau, sợ ánh sáng hoặc nhìn mờ cần khám mắt khẩn trong ngày; khó thở hoặc nuốt nghẹn tăng nhanh cần cấp cứu. Không chờ phản hồi từ form tư vấn.

Đọc thêm

Thăm khám tại Phòng khám Da Liễu Hà Nội

Phòng khám Da Liễu Hà Nội tiếp nhận thăm khám bọng nước, vết trợt da và niêm mạc để đánh giá nguyên nhân, mức độ và hướng điều trị phù hợp.

Để được bác sĩ thăm khám và tư vấn hướng điều trị phù hợp, anh/chị có thể gọi 0949.47.0055 hoặc điền form tư vấn ở chân trang.