Pemphigoid niêm mạc: bệnh có thể ảnh hưởng miệng, mắt và các niêm mạc khác

Lợi đỏ, dễ bong trợt, miệng đau kéo dài hoặc mắt đỏ tái diễn có thể là biểu hiện của nhiều bệnh khác nhau. Một bệnh cần được nhận diện sớm là pemphigoid niêm mạc. Có người gần như không có bọng nước trên da, nhưng tổn thương ở mắt hoặc đường thở vẫn cần được quan tâm đúng mức.

Pemphigoid niêm mạc là gì?

Pemphigoid niêm mạc là nhóm bệnh bọng nước tự miễn chủ yếu ảnh hưởng lớp lót ẩm ở miệng, mắt và một số vị trí khác. Tổn thương thường nhanh vỡ thành vết trợt nên người bệnh có thể không nhìn thấy bọng nước nguyên vẹn. Bệnh không lây và không đơn thuần là phản ứng với một món ăn.

Đây không phải tên gọi khác của pemphigus thông thường hay pemphigoid bọng nước. Những bệnh này có thể có biểu hiện gần giống nhau nhưng khác về xét nghiệm, nguy cơ và hướng điều trị.

Biểu hiện có thể gặp ở đâu?

Miệng và lợi: lợi đỏ, bong trợt, đau khi chải răng, các vùng niêm mạc dễ trầy hoặc loét tái diễn.
Mắt: đỏ, cộm, chảy nước mắt, đau, nhạy sáng hoặc nhìn mờ; một số biểu hiện ban đầu có thể khá kín đáo.
Mũi, họng và đường nuốt: đóng vảy, chảy máu mũi, khàn tiếng, nuốt đau hoặc nuốt khó.
Niêm mạc sinh dục: vùng trợt kéo dài, đau hoặc bất tiện khi sinh hoạt.
Da: có thể có một số bọng nước hoặc vết trợt rải rác, nhưng không phải ai cũng có.

Vì sao tổn thương mắt và đường thở cần được ưu tiên?

Viêm tại một số niêm mạc có thể để lại sẹo. Ở mắt, sẹo có nguy cơ ảnh hưởng bề mặt nhãn cầu và thị lực; tại thanh quản hoặc đường nuốt, tổn thương có thể ảnh hưởng chức năng hô hấp, ăn uống. Diện tích da bị bệnh ít không có nghĩa bệnh nhẹ.

Khi nghi ngờ hoặc xác định pemphigoid niêm mạc, bác sĩ cân nhắc khám mắt và đánh giá những vị trí liên quan, kể cả khi triệu chứng miệng là lý do chính khiến anh/chị đến khám. Theo dõi cần dựa vào từng vị trí tổn thương.

Cần làm gì để xác định bệnh?

Bác sĩ khám da và niêm mạc, hỏi diễn biến, rà soát thuốc và phân biệt với viêm lợi thông thường, lichen phẳng, nhiễm trùng hoặc bệnh bọng nước khác. Sinh thiết và xét nghiệm miễn dịch tại mô thường có vai trò quan trọng; xét nghiệm máu có thể bổ sung thông tin.

Kết quả âm tính của một xét nghiệm không luôn loại trừ bệnh. Nếu hình ảnh và diễn biến vẫn gợi ý, bác sĩ có thể trao đổi việc đánh giá lại hoặc lấy mẫu ở vị trí khác. Anh/chị không cần tự chọn vị trí sinh thiết hoặc tìm một “gói xét nghiệm” dùng chung.

Điều trị cần phối hợp như thế nào?

Mục tiêu là kiểm soát viêm, giúp niêm mạc lành và hạn chế hình thành sẹo mới. Lựa chọn thuốc phụ thuộc vị trí tổn thương và nguy cơ ảnh hưởng chức năng, không chỉ dựa vào mức đau. Trường hợp liên quan mắt, tai mũi họng hoặc ăn uống cần phối hợp chuyên khoa phù hợp.

Trong khi chờ khám, nên giữ vệ sinh miệng nhẹ nhàng, tránh món gây xót và không tự bóc vùng niêm mạc bong. Không tự nhỏ thuốc có corticoid vào mắt hoặc dùng lại đơn cũ của người khác.

Khi nào cần đi khám khẩn?

Mắt đỏ đau, sợ ánh sáng hoặc giảm thị lực cần khám mắt khẩn trong ngày. Khàn tiếng mới xuất hiện hoặc nuốt khó cần được đánh giá sớm. Nếu khó thở, thở rít, nuốt nghẹn tăng nhanh, không nuốt được nước bọt hoặc không ăn uống được, hãy đến bệnh viện ngay; khó thở nặng cần gọi cấp cứu. Không chờ phản hồi từ form tư vấn.

Đọc thêm

Thăm khám tại Phòng khám Da Liễu Hà Nội

Với trợt miệng, lợi bong đau hoặc tổn thương da tái diễn, bác sĩ tại Phòng khám Da Liễu Hà Nội sẽ thăm khám và hướng dẫn đánh giá các vị trí liên quan. Những dấu hiệu khẩn nêu trên cần được xử trí trước, không chờ lịch khám thông thường.

Để được bác sĩ thăm khám và tư vấn hướng điều trị phù hợp, anh/chị có thể gọi 0949.47.0055 hoặc điền form tư vấn ở chân trang.